Review: Teufel Studio 5X: Betaalbare actieve monitorluidsprekers uit Berlijn

Dit is de Teufel Studio 5X

De Teufel Studio 5X heeft een actieve driewegmonitor met een 5,25-inch woofer voor de lage tonen, een 75mm-middentoner en een 20mm-textieltweeter. De middentoner en tweeter zijn coaxiaal geplaatst: ze bevinden zich op dezelfde as en stralen daardoor vanuit vrijwel hetzelfde punt. Dat moet bijdragen aan een consistente weergave en een nauwkeurige plaatsing van stemmen en instrumenten. Het is de eerste keer dat Teufel de markt van de studiomonitors betreedt en gelijk ook nog met een actieve variant. Dat Teufel dit product serieus neemt blijkt wel uit de akoestische ontwikkeling met het Klipper Near-Field-Scanner-systeem. De ingenieurs van Teufel konden zo elk detail van de frequentierespons en het afstraalgedrag in kaart brengen om deze vervolgens tot in de kleinste nuances te optimaliseren.

Het opgegeven totale RMS-vermogen bedraagt maar liefst 122 watt per luidspreker. Digitale signaalverwerking en fase-lineaire filters moeten ervoor zorgen dat de verschillende frequentiegebieden goed op elkaar aansluiten. Het opgegeven frequentiebereik loopt van 37 Hz tot 24 kHz bij -10 dB. Dat is een behoorlijk bereik voor een monitor van dit formaat. De speaker is ook bewust zo ontworpen dat een losse subwoofer niet nodig is. Sterker nog, je kan ook geen externe subwoofer aansluiten.

Je kunt de Studio 5X zowel horizontaal als verticaal plaatsen. Twee M6-schroefgaten bieden daarnaast mogelijkheden voor statieven en wand- of plafondbevestigingen. De standaard Studio 5X kost 499,99 euro per paar. Wie liever muziek rechtstreeks vanaf een smartphone afspeelt, kan kijken naar de Studio 5X BT. Deze uitvoering voegt Bluetooth toe (AAC en aptX HD) en kost 549,99 euro per paar.

Design en aansluitingen

De Teufel Studio 5X heeft een compacte, rechthoekige behuizing met een zwarte, matte afwerking en afgeronde hoeken. Het ontwerp oogt functioneel en past bij het professionele karakter van een studiomonitor. Met afmetingen van ongeveer 21,3 x 32,8 x 26 centimeter zijn de luidsprekers niet bijzonder klein, maar ze zijn nog goed te plaatsen op een bureau, in een thuisstudio of op luidsprekerstandaards. Het gewicht per speaker bedraagt 8 kilogram. Die afgeronde hoeken vooraan zijn er overigens niet voor niets. Volgens Teufel worden geluidsreflecties op deze manier geminimaliseerd aan de randen van de huizing. Het merk doet er alles aan om een zo neutraal mogelijke speaker in de markt te zetten.

Aan de voorkant bevinden zich de woofer en de coaxiale combinatie van middentoner en tweeter. Ook de basreflexopening zit aan de voorzijde. Dat is praktisch wanneer de luidsprekers relatief dicht bij een muur staan, al blijft de afstand tot muren en andere oppervlakken van invloed op de uiteindelijke basweergave. Achterop bevinden zich de aansluitingen en verschillende instelmogelijkheden. De Studio 5X beschikt over een gebalanceerde XLR/jack-comboaansluiting en een ongebalanceerde RCA-ingang. Je kunt de luidsprekers daarmee aansluiten op bijvoorbeeld een audio-interface, mengpaneel of DAC met analoge uitgangen.

Je vindt ook nog een heleboel andere opties achterop de speaker. Zo pas je met de Gain-draaiknop het ingangsvolume aan, heb je low-shelf- en high-shelf-schuifjes om de klankkleur aan te passen, zijn er schuifjes voor plaatsing dicht bij een muur, op een bureau of in een hoek en tot slot kun je ook een timer selecteren voor het uitschakelen of het aanpassen van de LED-verlichting (deze kan helemaal uit). Beide speakers sluit je aan met de meegeleverde stroomkabels. Beide speakers zijn dan ook actief.

De Teufel Studio 5X biedt veel aanpassingsmogelijkheden voor de plek waar je jouw speakers wil plaatsen. Je bent dus behoorlijk flexibel, maar de standaarduitvoering is verder behoorlijk eenvoudig.  Er is geen ingebouwde Bluetooth-ontvanger of uitgebreide digitale streamingfunctionaliteit. Voor gebruik met een computer, audio-interface of andere analoge audiobron biedt het basismodel de belangrijkste aansluitingen. Wil je ook bluetooth? Dan moet je de 50 euro duurdere BT-variant van de Studio 5X overwegen.

Geluidskwaliteit

Ik heb in mijn leven een aantal studiomonitors van dichtbij kunnen proberen en alhoewel sommige mensen zweren bij neutrale klanken en echt genieten van analytisch luisteren naar muziek, daar ben ik er niet één van. Het neutrale geluid is perfect voor audioprofessionals of muziekmakers voor het mixen, bewerken of beoordelen van het geluid, maar voor puur muziek luisteren is het toch vaak vermoeiend voor de oren is mijn ervaring. Bij studiomonitoren draait het niet om een overdreven basweergave of extra sprankelende hoge tonen, maar om een zo betrouwbaar mogelijke weergave van een opname. Volledige neutraliteit is in de praktijk vaak niet haalbaar, want dit hangt van vele factoren af. Toch is de Teufel Studio 5X echt met dat doel ontwikkeld. En om meteen met de deur in huis te vallen, de Teufel Studio 5X is grotendeels neutraal, maar net niet helemaal.

De Teufel Studio 5X hebben echt ontzettend veel power en klinken daarnaast veel grootser dan ze eigenlijk zijn. Een beetje kamer wordt makkelijk met geluid gevuld waarbij de basweergave echt één van de sterke punten van de Studio 5X van Teufel is. De 5,25-inch woofer levert een stevige, gecontroleerde bas en weet ook bij dynamische muziek overtuigend te blijven. Het is best bijzonder te noemen wat een loepzuivere bas er uit deze relatief compacte monitor komt. Je krijgt voldoende laag om muziek volwaardig te kunnen beluisteren.

Het stereobeeld is tevens één van de sterkste punten van de Teufel Studio 5X. De speakers weten een breed en ruimtelijk geluidsbeeld neer te zetten, waarbij stemmen en instrumenten duidelijk hun eigen plek krijgen. Daardoor klinkt muziek niet alsof alle geluiden uit twee afzonderlijke speakers komen, maar ontstaat er een samenhangend geheel waarin instrumenten goed van elkaar te onderscheiden zijn. Daar zit op dit prijspunt echter wel een beetje een maximum aan. Nummers als The National Anthem van Radiohead of Bachelorette van Björk, waar chaos echt een grote rol speelt, wordt niet één grote brij van geluid, maar de speakers missen net de nauwkeurigheid om alle instrumenten en geluiden in de ruimte aan te kunnen wijzen.

Minder fijn is Fabienk van het Canadese rockduo Angine de Poitrine. Alhoewel de bas en basdrum strak en vol worden weergegeven snijden de microtonale gitaarriffs door merg en been en wordt het toch weer oncomfortabel luisteren. Er lijkt een lichte nadruk te zijn in het hoge midden/lage hoog die we gelukkig met de schuifknoppen achterop wat minder aanwezig (wat minder scherp) kunnen maken. Het is precies dat gebied waar ons gehoor gevoelig is voor de kleinste veranderingen. Het kan zeer aangenaam luisteren zijn voor het menselijk gehoor, maar dit nummer (of eigenlijk het hele repertoire van deze in polkadots verklede heren) is juist zo uniek om het dan weer onaangenaam te maken. Het echte hoog lijkt soms ook wat minder verfijnd qua detailweergave dan je misschien zou wensen. De plaatsing van de speakers kan hierbij ook een rol spelen, want volledige neutraliteit zul je in de praktijk nooit halen. Toch gaat het bij deze speakers net iets verder en biedt die vooral een relatief neutrale klankbalans met daarbij een lichte nadruk in het hoge midden. Voor muziekproductie hoeft dat ook niet perse een probleem te zijn, omdat het ook kan helpen bij het beoordelen en afstellen van een mix. Gelukkig heb je dankzij de schuifknoppen de mogelijkheid om de weergave enigszins aan te passen. Ik raad je dan ook echt aan om met de schuifknoppen achterop te spelen, want dit brengt behoorlijk wat verschil met zich mee.

Conclusie

Actieve monitorspeakers voor 499 euro per paar? Het kan, zo bewijst de Berlijnse audiofabrikant Teufel. De Teufel Studio 5X zijn interessante studiomonitors voor wie een krachtige en dynamische weergave zoekt met een zeer overtuigend stereobeeld. Wees je echter bewust van het karakter van deze speakers, want ondanks dat ze grotendeels neutraal weten over te komen zijn ze niet helemaal vrij van kleuring. Het zorgt er wel voor dat het luisteren wat aangenamer wordt dan bij de gemiddelde monitorspeaker. Wie vooral een actieve speaker zoekt die zowel voor muziekproductie als voor dagelijks muziek luisteren geschikt is heeft met de Teufel Studio 5X een interessante optie.