Review: DALI VEGA – Niet enkel een design-hoogtepunt

Geïnspireerd op het verleden

Er zijn wel meer alles-in-één-systemen op de markt, zoals de Focal Mu-so Hekla die je elders in dit nummer ontmoet. Waarmee de VEGA echt uit de band springt, is de elegante afwerking die heel sterk op de Deense meubeltraditie leunt. Het mag in de basis een rechthoek zijn, door mélangetextiel te huwen met aluminium en hout lijkt de DALI veel eleganter dan een doorsnee audioapparaat.

Mijn eerste reactie toen ik hem zag, was de gedachte: hier is toch wel gekeken naar legendarische ontwerpers als Dieter Rams en Jacob Jensen. Die indruk is het sterkst bij het zeer Scandi-aanvoelende Natural Oak, maar ook de Dark Oak-editie is heel mooi.

Er is één grote blikvanger, letterlijk: de enorme metalen draaiknop aan de bovenkant; je oog wordt ernaar geleid door de intrigerende asymmetrische plaatsing en de ‘deuk’ in het textiel. Hij dient om het volume te veranderen, wat met een heerlijk gevoel gebeurt. Door even je vinger op de bovenkant te laten rusten, kun je een beperkt aantal zaken veranderen op het minidisplay.

Een rustige aanwezigheid

De ontwerpers hadden wat mij betreft het juiste inzicht dat niet iedereen in de woonkamer zin heeft in iets wat heel erg op technologie lijkt. Door allerlei grote en kleine ingrepen is dat goed gelukt. Er is geen enorm scherm bijvoorbeeld, en het kleine display dat er wel is, zie je vanuit de sofa nauwelijks. Het is echt bedoeld voor die weinige keren dat je iets wilt instellen. Ook de knoppen in dezelfde kleur zie je op afstand nauwelijks. De zijpanelen? Ze zien er niet uit als drivers, maar zijn wel passieve radiatoren die onopvallend wat meer gewicht geven aan lage frequenties.

Wat eveneens bij een zachtere uitstraling hoort, is kabelmanagement. Niets schreeuwt zo hard ‘technologie’ als een reeks kabels die uit een kast bengelt. Helemaal vermijden kun je dat niet, maar de oplossing die DALI aanreikt is een slimme. Alle connecties zitten in de cirkelvormige voet onderaan, met een enkele ‘uitgang’ zodat de stroomkabel, HDMI en andere snoeren in één bundel naar buiten komen. Op een AV-meubel kun je de kabelspaghetti met een beetje inzet onzichtbaar naar de achterkant leiden. Het enige spijtige? Er is een volwaardige cinch-input, maar geen phono-modus. Je kunt dus wel een platenspeler aansluiten, als deze over een ingebouwde versterker beschikt of je een extra kastje toevoegt. Wellicht was een phono-voorversterker mee in de behuizing proppen lastig, vooral als het ook nog eens juist moest gebeuren. Maar een draaitafel is de logische toevoeging aan dit systeem, dus als het net iets vlotter kon, was dat mooi geweest. Nu ja, er zijn goede platenspelers met versterkte uitgangen, dus een dealbreaker is dit niet.

Aan de muur is een optie

We praten in deze review gemakshalve over de VEGA als een toestel in de woonkamer. Het is echter – meer dan rivaliserende muziekdozen – ontworpen om in uiteenlopende ruimtes en scenario’s te passen. Daarom kun je hem niet enkel plat op een meubel gebruiken. De VEGA mag je ook aan de muur hangen, en dan mag je kiezen tussen een liggende of rechtopstaande oriëntatie. Die verschillende opties hebben we kunnen beluisteren en het mag gezegd worden: de ontwerpers zijn erin geslaagd om te zorgen dat deze muziekdoos altijd consequent hetzelfde klinkt. Dat is mogelijk omdat de VEGA een sensor bevat die de plaatsing detecteert en de speakers in het toestel virtueel configureert, zodat de klank correct de kamer in wordt gestraald. Het linkerkanaal is altijd links, rechts altijd rechts, enzovoort. Wil je de VEGA voor een televisie plaatsen, hou er dan wel rekening mee dat ‘ie best hoog is en mogelijk over de onderste schermrand zal piepen bij de nieuwste tv’s met een lage voet.

In de menu’s kun je zelf aangeven waar de VEGA staat ten opzichte van de muur erachter: heel dichtbij, wat verder weg of vrijstaand. Zeker doen, want het past de hoeveelheid bassen sterk aan. Lage tonen reageren immers met nabije muren, waardoor ze te wollig kunnen klinken.

Trouwens, aan die basweergave is hard gewerkt, dat merk je. De VEGA past een slimme opstelling toe van twee mid-woofers vooraan en twee achteraan, die samen zorgen voor diepe maar ook strakke bassen (en ook een heerlijke midrange). Om dat te horen moet je niet per se liefhebber zijn van dreunende beats. Een nummer als Diablo Rojo van Rodrigo y Gabriela klinkt hierdoor opwindend, zowel door de helderheid van de vier tweeters bij het virtuoze getokkel op de gitaren, als door de slam en definitie wanneer het duo op de body van hun instrumenten het ritme slaat. Het is ook een plus als je tv kijkt en er epische filmmuziek of geluidseffecten aan bod komen.

Een typisch probleem bij alles-in-één-systemen is dat je hoort dat al het geluid uit één punt komt. Van de beleving die stereo levert blijft weinig over, wat een systeem met twee aparte luidsprekers nog altijd een voordeel geeft. Daarom zie je bij toestellen als dit soms DSP-oplossingen opduiken die via algoritmes een bredere, ruimtelijkere ervaring proberen te creëren. DALI ontwikkelde Adaptive Stereo Enhancement, een functie die je kunt in- en uitschakelen via het display. Ik zou het aan laten staan; het doet precies wat het belooft en laat muziek grootser klinken zonder het onnatuurlijk te maken.

Muziek voor heel het huis

Dat de VEGA draait op het BluOS-platform geeft de muziekdoos van DALI meteen een enorme voorsprong. Niet alleen wordt BluOS gebruikt door meerdere merken en zit het in heel diverse toestellen, het wordt ook actief onderhouden en zit goed in elkaar. De nieuwe interface die in 2024 werd geïntroduceerd, was een belangrijke stap om de bediening vlotter te maken. Over die bediening lees je hieronder meer, maar een belangrijk pluspunt dat BluOS aan de VEGA geeft, is dat je het toestel makkelijk kunt integreren in een ruimer multiroom-muzieksysteem. BluOS vind je immers in heel diverse toestellen terug, van draadloze speakers tot traditionelere hifi en inbouwoplossingen. Die verschijnen allemaal mee in de BluOS-app, zodat je muziek die je afspeelt op de VEGA ook te horen krijgt via de plafondspeakers in de keuken.

Makkelijk te gebruiken app

Dankzij de indeling in vijf schermen heb je de BluOS-app snel onder de knie. Die gebruiksvriendelijkheid zit er al in tijdens het instellen, een proces dat in enkele stappen rond is. Het Thuis-scherm is het eerste wat je tegenkomt, met presets en recent gespeelde tracks en ingangen. Tijdens het testen bracht ik de meeste tijd door bij Favorieten (dat geliefde content van een geselecteerde dienst toont) en Muziek. Op dit scherm zie je alle ingangen en diensten, met de optie om alles te ordenen en te beheren om het overzichtelijk te houden. De zoekfunctie in BluOS werkt prima, net als de multiroomfunctie waarmee je de VEGA eventueel koppelt aan andere apparaten.

BluOS ondersteunt een redelijk groot aantal streamingdiensten, al is een aantal daarvan niche. Wat dan weer een pluspunt kan zijn als je net in de Neil Young Archives of klassieke muziek (via Idagio of Presto) geïnteresseerd bent. Qobuz en Tidal zijn uitstekende diensten die inzetten op geluidskwaliteit, terwijl Amazon en Deezer andere brede opties zijn. Internetradio is er ook, met een extra grote aanwezigheid voor de hoogwaardige streams van Radio Paradise. Ook het vermelden waard is dat BluOS een zeer goede ondersteuning heeft voor eigen muziekbestanden, inclusief voor hi-res-audioformaten.

De presets zijn briljant

Ergens is het spijtig dat de BluOS-functie die toelaat om een oude afstandsbediening te koppelen aan een toestel, niet in de VEGA is ingebouwd. Maar niet getreurd, want er is wel een fraaie remote meegeleverd. Wat ook prima werkt, is de tv-afstandsbediening om het volume te regelen als de VEGA tv-geluid afspeelt, dankzij HDMI-CEC – wat foutloos functioneerde met de LG 65OLEDC25 in de woonkamer en de TCL 75X11L die tijdelijk op bezoek was. Ergens denk ik dat DALI vast wil dat je zoveel mogelijk die prachtige roterende volumeknop gebruikt, wat inderdaad een tactiel feest is.

Helaas, sofaridders die liever in de parkeermodus blijven als de playlist terug naar de jaren tachtig springt – met de bijbehorende volumedaling omdat mastering-ingenieurs toen nog niet ten strijde trokken in de loudness wars? Die gaan eerder de remote of de app gebruiken. Of nog eenvoudiger, als de app actief is: de volumeknoppen van je telefoon.

Slim van DALI is dat ze de handige preset-functie in BluOS bijna de kern van de VEGA-ervaring maken. Dat doen ze door op het toestel tien subtiele presettoetsen te voorzien waarmee je meteen een bepaald radiostation of playlist oproept. Je kunt er ook een ingang aan koppelen, nuttig zodat bijvoorbeeld drukken op de 1-knop de VEGA meteen klaarmaakt om de platenspeler, die op de aux-ingang is aangesloten, af te spelen. Bij het instellen van een preset via de app kun je trouwens ook een vast volumeniveau instellen. Fijn om te voorkomen dat het radiostation dat je aan de ontbijttafel opzet, niet weerklinkt op het volumeniveau van de partyplaylist van de avond daarvoor…

Echte muziek uit deze doos

Kx5’s Alive kwam indrukwekkender uit de VEGA rollen dan verwacht. Dankzij de combinatie van de grotere woofers en het slimme stereo-algoritme in de VEGA galmden de scherpe synthesizertonen van deze track geslaagd door de ruimte, terwijl het bed van beats heerlijk strak bleef. Het is vooral dat expansieve karakter, waardoor de muziek niet uit één punt leek te komen, dat fans van het genre gelukkig zal maken. Bij Thank You met de verleidelijke stem van Ana Moura horen we hier die even verlokkelijke DALI-warmte in het midden. Dit rustige nummer heeft iets enorm zwoels als het juist wordt gebracht. Dat ‘laat in de avond in een kleine club’-gevoel hing bij dit nummer perfect in de lucht, met Moura die recht voor me stond terwijl de akoestische fadogitaar ook met een authentieke scherpte uit de mix trad. Het is een mooi voorbeeld waarmee de VEGA aantoont meer te kunnen bieden dan een soundbar of een Sonos-achtige speaker. Met Shakedown en If And van Americana- en rootsmuzikante Valerie June komt de VEGA zelfs goed in de buurt van een systeem met twee speakers, ook weer dankzij dat DALI-algoritme. Het dreunen van If And – het heeft bijna iets Indisch – ligt als een warm tapijt in de kamer, zonder het nasale gezang van June en haar gitaar te onderdrukken. Je kunt echt ‘in’ een liedje luisteren, iets wat bij vlak klinkende draadloze systemen heel wat lastiger is. Een geluidsmuur neerzetten kunnen wel meer systemen, de VEGA gaat een stap verder door het eveneens met veel definitie te doen.

DALI pakt graag uit met een achttal principes dat het hanteert bij het ontwerpen van hifi-luidsprekers. De VEGA is zo’n apart product dat die principes niet allemaal meteen zichtbaar zijn, maar volgens het bedrijf waren ze ook bij dit product een absolute leidraad. Een ervan, een brede uitstraling van geluid, is wel merkbaar present. Terwijl we rondlopen in de woonkamer en op verschillende plaatsen gaan zitten op de grote L-vormige bank, blijft de detailweergave overeind. Het is niet zo dat omdat je knus in de hoek gaat zitten, er opeens kleine details verdwijnen of dialogen bij films minder helder weerklinken. Toch wel een belangrijke eigenschap voor een audiotoestel dat woonkamervriendelijk moet zijn, terwijl het gelijktijdig ook wel een echt stereobeeld moet creëren. Dat is dan weer helderheid en een holografische beeldvorming, nog een duo uit het boek van de DALI Sound Design Principles.

Geweldig ook hoe de VEGA de warmte van John Williams’ stem overbracht als hij in ‘Music by John Williams’ (op Disney+) vertelt hoe hij opgroeide in een warm muzikantennest tijdens de jaren veertig en vijftig, en bijna bij toeval in de rol van componist rolde. Het is een heel boeiende documentaire waarin ongelooflijk veel muziek langskomt ter illustratie van des mans levensverhaal, wat de DALI allemaal foutloos neerzette. Concreet: terwijl de componist en z’n vrienden hun verhaal deden, kreeg je die muziekfragmenten ook perfect mee. Op deze manier lagen van muziek en spraak discreet en gescheiden neerzetten is lastig, zeker als er ook processing aan te pas komt. De VEGA, ook met Adaptive Stereo Enhancement aan, kon het wel. Als je dit beschouwt, samen met de prima muziekprestaties, spreek je over een van de getalenteerdste alles-in-één-systemen op de markt.

Conclusie

De DALI VEGA is een knap alles-in-één-systeem. Knap mag je hier op verschillende manieren lezen. Het is visueel boeiend, met een doordacht design dat perfect z’n plaats kan innemen naast iconische systemen uit de jaren zestig en zeventig. Het is niet enkel de vorm, ook de gebruikte materialen passen bij de luxe-uitstraling. Dit is niet een apparaat dat van veraf uit metaal en hout lijkt te bestaan, maar van dichtbij uit kunststof blijkt te zijn opgetrokken. Dat kom je weleens tegen, maar op dit vlak krijg je een apparaat dat z’n hogere prijskaartje in termen van luxe waarmaakt.

Allemaal goed en wel, maar het zou weinig betekenen als de VEGA slecht zou klinken. Dat is niet het geval. Dat er vier jaar aan dit systeem werd gewerkt, merk je aan de geluidskwaliteit. Dit is exceptioneel voor een systeem zoals dit, mede door het pientere akoestische design en de Adaptive Stereo Enhancement. Belangrijk hierbij is dat DALI voor dit product niet de waarden losliet die het hanteert voor zijn hifi-luidsprekers, waardoor de VEGA perfect past tussen de gewaardeerde luidsprekers van het merk.

Kiezen voor BluOS als streamingplatform was even slim, want daardoor haakt de VEGA meteen in op een enorm multiroom-ecosysteem. Kortom, dit is een alles-in-één die op veel vlakken scoort – en daarmee tot het beste behoort van wat je kunt krijgen.

Hifi-puristen die hunkeren naar een traditioneel systeem met losse speakers zal dit niet overtuigen, maar de VEGA opent wel de deur naar een échte muziekbeleving in een vorm die een breder publiek zal smaken.