Review: Eversolo T8 & DAC-Z10 – Eerste digitale streamer van Eversolo

Presenteert je muziek mooi

De kleinere voetafdruk van de T8 doet denken aan hun populaire DMP-A6. Zijn paperback-formaat maakt het makkelijk toe te voegen bij een muzieksysteem, of bij een paar actieve speakers. Zoek je iets op standaardgrootte voor een hifi-systeem? Als we dit schrijven, rolde net het nieuws binnen dat er een T10 aankomt. Daarover lees je meer in ons verslag over High End Wenen, waar Eversolo tien (10!) nieuwe producten aankondigde.

Ondanks z’n bescheiden omvang is deze Eversolo een echte blikvanger. De zwarte behuizing uit aluminium met koelvinnen omkadert mooi een groot aanraakscherm die heel kleurig uit de hoek komt. Je kunt hier langs de T8 volledig bedienen, wat eveneens perfect via de Eversolo Control-app kan. Mee in de doos zit een fraaie Bluetooth-remote, al had ik zelf nooit de neiging om deze te gebruiken.

Op de streamer tonen functies en diensten vaak als kleine apps, wat ook goed werkt. Tik je bijvoorbeeld op je eigen bibliotheek, dan kun je hier makkelijk door lijsten van artiesten en albums scrollen. Wat het scherm vooral doet, is je verleiden tijdens het luisteren naar muziek. Met grote albumhoezen bijvoorbeeld, al dan niet met veel meta-informatie erbij. Het is een Eversolo-traditie om je veel keuzes te geven tussen digitale VU-meters in verschillende kleuren en stijlen of dansende equalizerbalken. Het oogt wel héél fraai.

Gebouwd op Android

Er zijn twee zaken waarin een digitale streamer zoals de T8 moet uitblinken. Het belangrijkste is dat het een stream perfect moet aanleveren bij de DAC die ermee verbonden is. Geen jitter toevoegen of ongewenst resamplen, dat zijn de basics. Het tweede is dat een streamer het je makkelijk moet maken om je muziek af te spelen. Geluidskwaliteit is alles, maar als je een streamer hebt die het je moeilijk maakt om net dat ene album op te zoeken waar je zin in hebt? Dan komt er toch weer een stukje stress bij, en dat is niet de bedoeling van naar muziek te luisteren.

De T8 heeft het voordeel dat Eversolo heel slim zelf een heel software-oplossing bouwde boven op Android. Dat besturingssysteem vind je in veel smartphones en tablets, maar kan ook aangepast worden voor andere toepassingen. Dat doen velen, meestal maar heel beperkt. Eversolo ging een heel stuk verder door boven op Android een recent vernieuwde interface te plaatsen die helemaal gefocust is op muziek en audio. Je gaat hier niet, zoals bij anderen, op een menu tikken en opeens telefooninstellingen tegenkomen. Het knappe is dat de interface helemaal doordacht en uniek overkomt, maar het toch compatibel blijft met Android-apps. Dit geeft de T8 (en andere Eversolo’s) de mogelijkheid om apps van diensten te draaien die je op andere streamers niet tegenkomt. Een voorname op dat vlak is Apple Music, een dienst inmiddels een heel knap hi-resaanbod heeft. Ook Apple Classical is beschikbaar als afzonderlijke app.

Kamerkalibratie ingebouwd

Cruciaal is dat er niet enkel is gekeken naar de presentatie. De fabrikant schreef ook eigen code om hi-resaudiostromen te verwerken. Deze EOS-motor omzeilt de ingebakken beperkingen van Android waardoor het besturingssysteem hi-resmateriaal omzet naar 48 kHz/16-bit. Dankzij EOS wordt een hi-res bestand bitperfect aan een DAC aangeleverd.

Tenzij je dat anders wil natuurlijk, want in de interface vind je ook een EQ-scherm om een stroom te manipuleren. Je vindt er opties om het signaal aan te passen, bijvoorbeeld via een parametrische equalizer of met een FIR-filter. Zulke aanpassingen kun je in een profiel opslaan; je kunt ook meerdere maken en per uitgang een andere kiezen. Dit is typisch Eversolo: het lijkt heel simpel, maar als je iets dieper graaft in de interface ontdek je heel krachtige opties. Wil je dat niet, dan lopen ze niet in de weg. Ik vind dit een sterkte van het merk. Het maakt dat het toestel echt met je mee kan groeien.

De T8 komt daarnaast met Eversolo’s EvoTune-kamerkalibratie. Hoewel dit niet opereert op het hoge niveau van iets als Dirac, is het wel een eenvoudig te gebruiken functie die wel wat akoestische problemen kan aanpakken. Ook hier heb je de keuze tussen een makkelijke en een meer geavanceerde weg. Je kunt gewoon snel meten met de microfoon van je smartphone. Of je sluit een meetmicrofoon zoals een UMIK-1 aan, en laadt het kalibratiebestand, voor een professioneler resultaat.

Hoe kun je streamen?

De vraag “op welke manieren kan ik streamen met de T8?” heeft veel antwoorden. Dat heeft weer met die veelzijdigheid te maken. Het afspelen van eigen bestanden kan vanaf een NAS, of je bouwt tot twee SSD’s in zodat de Eversolo meteen aan je FLAC’s kan. Die interne opslag kun je over het netwerk vullen met bestanden of een cd-drive aansluiten om schijven meteen te rippen. Er zijn ook USB-poorten aan de achterkant waarop je opslag kunt aansluiten.

Op het toestel zijn er geïntegreerde streamingdiensten, waaronder Qobuz, Tidal en Apple Music, en nog veel anderen. Het aanbod is al groot, maar je hebt ook de optie ‘apps’. Dit zijn losse apps die je toegang geven tot diensten, in feite gewoon de telefoonapps van diensten die Eversolo toegankelijk maakt op de T8. Soms is dat dubbelop – je vindt hier nog eens Qobuz bijvoorbeeld, maar dan met een andere interface. Toch is het een verrijking, omdat je pakweg zo Spotify op je streamer kunt draaien in plaats van te werken met Spotify Connect.

Natuurlijk zijn die Connect-opties er ook, zowel voor Spotify, Qobuz en Tidal. En Airplay, DLNA, Roon en NAA. Dat laatste gebruik je met HQPlayer Desktop, een app die heel sterk is in het upsamplen van audio. Je gebruikt het bijvoorbeeld als je alles naar DSD wil converteren vooraleer af te spelen, iets dat de T8 zelf niet kan.

Het lijstje van mogelijkheden is daarmee niet rond. Alles opnoemen gaat te ver, maar interessant is dat je kunt verbinden met clouddiensten zoals Dropbox, dat je uitgebreide internetradio-opties krijgt en dat er ondersteuning is voor servers zoals Emby en Plex. Als je zo’n lijst ziet, komt het wellicht overweldigend over. In de praktijk gebruik je natuurlijk maar enkele van die opties. Ongebruikte apps bijvoorbeeld, maak je onzichtbaar.

Stevige technische fundering

Als je de vele functies op de T8 ziet, is het verleidelijk om te denken dat het bij Eversolo vooral om dit aspect draait. Het merk is echter ook heel technisch ingesteld en hun design maakt indruk. Niet enkel software is een sterke kant, ook de hardware zit goed in elkaar. De interne opbouw van dit toestel is dan ook heel clean en professioneel.

Zoals bij meer Eversolo-apparaten begint het bij de T8 bij de voeding. Er zit een grote ringkerntransfo in de streamer, gevolgd door stroomfiltering en een doorgedreven design om de uitgangen richting een DAC elektrisch te isoleren. Zo is er een USB-poort die helemaal geïsoleerd is, maar ook de coaxiale uitgang, AES/EBU en de I²S-poort hebben een gelijkaardige behandeling gekregen. Omdat I²S geen echte standaard is, is wel het nuttig dat de T8 acht verschillende indelingen ondersteunt. Dit is technisch een heel goede connectiemethode om een DAC aan te sluiten, en zo kun je de T8 ook echt gebruiken met heel diverse convertors. Wie op dit vlak nog verder wil gaan, kan de streamer via een optische SFP-kabel verbinden.

Rijk aan detail

Dat de T8 gerust een plaats kan krijgen in een beter audiosysteem bleek toen ik de Eversolo-streamer toevoegde bij een Primare PRE35-voorversterker en A35.8-eindtrap die een paar Perlisten S4b-boekenplankspeakers aanstuurde. Omdat ik ook de DAC-Z10 op bezoek had, wisselde ik af. De T8 rechtstreeks op de USB-poort van de Primare-voorsterker hangen kon zeker, maar ik wou ook eens luisteren naar de T8 in combinatie met de DAC-Z10. Deze nieuwe convertor op basis van een paar AKM AK4191 en AK4499-chips hing op zijn beurt gebalanceerd aan de PRE35.

Het was met de streamer en DAC-combinatie dat er via de Eversolo-app op play werd gedrukt bij ‘Inferno’. De terugkeer van Boards of Canada heeft lang op zich laten wachten, want de vorige grote release van de Schotse ambient-pioniers dateert alweer van 2013. Dat is lang geleden, maar nummers als Hydrogen Helium Lithium Leviathan en Somewhere Right Now in the Future laten iets heel vertrouwd, zij het vrij donker horen. De weergave is echter verre van donker of dof, de T8 in combinatie met de DAC-Z10 leverde net geweldig rijk detail aan. Niet kil neergezet, maar organisch deel van het grotere geheel. Het is altijd mooi om zo naar muziek te luisteren, met het gevoel dat je alles te horen krijgt zonder dat de emotionele band doorgeknipt wordt. Overigens is de DAC-Z10 best ook een leuk toestel om naar te kijken. Ook hier kun je voor allerlei visueel snoepgoed kiezen, maar ik vond het nuttigste een soort flowchart-scherm waarop je de stappen in de conversie zit. Je ziet hier bijvoorbeeld onmiddellijk welke DAC-filter je geselecteerd hebt.

Bij Nobody Knows My Name van Morenike schakel ik over naar het direct aansturen van de DM36-DAC in de PRE35. Dat deed ik via USB, vertrekkende vanuit de toegewijde USB-poort op de T8. Er zijn er zoals gezegd drie aanwezig op de streamer, maar één is speciaal geïsoleerd zodat er geen interferentie van de T8 richting de externe DAC vertrekt. Het verstrekte een heel zuiver weergave van dit mooie album, dat een beetje doet denken aan de iconische werken van Mazzy Star. Via de T8 lieten de tracks Horses en Come Back veel vederlicht detail horen, incluis alle ruimtelijke informatie waardoor het karakter van deze liedjes echt goed overkomt. De cleane elektrische gitaar in het bijzonder kwam mooi uit de mix, met een plaatsing een stukje verder weg van de luisteraar. De aarzelende stem van de Italiaans-Nigeriaanse zangeres stond er helemaal van los van, wat het live-gevoel – alsof je in een kerk of een grote hal staat te luisteren – helemaal aandikte.

Wat is de inbreng van een digitale streamer in dit alles? Ontegensprekelijk is het hoorbare resultaat een som van alles, waarbij de Perlisten-speakers en de Primare-set absoluut van hun kant een grote bijdrage leverden. Bijvoorbeeld qua beeldvorming en de omvang van de soundstage. Maar zonder goed bronmateriaal kunnen een versterker en speakers maar weinig. De kwaliteit van de stroom die aan de DAC wordt aangeleverd moet een bepaald niveau halen, want de componenten die daarop volgen kunnen niet van iets minderwaardig iets geweldig maken. Op dat vlak overtuigd de T8 zonder twijfel, het voedde zowel de DAC-Z10 als de PRE35-DM36 op een voortreffelijke manier.

Morenike zocht ik op via Qobuz in de Eversolo Control-app, voor David Bowie’s ‘Blackstar’ gebruik ik liever de Tidal-app en Tidal Connect. Deze testamentrelease van een van de veelzijdigste artiesten van de laatste halfeeuw zit daar immers in een handige playlist met de albums die volgens de Grammy’s het beste zijn opgenomen. Handig om die bij de hand te hebben – en Blackstar is ook gewoon een persoonlijke favoriet. Werken via Tidal gaat even vlot als via de Eversolo-app, een stukje veelzijdigheid die ik wel op prijs stel. Bij het pakkende Lazarus leunde ik bijna automatisch naar voren, zo omhullend was het. Sowieso brengt dit slome nummer heel goed het einde der dagen gevoel over dat bij Bowie leefde en hier was dat nog tastbaarder. De T8 zorgde voor een ijzersterke basis, met weer een enorm gevoel van resolutie die uit de 96 kHz/24-bit bestanden voorkomt. De melancholische sax een stukje naar rechts, de open akkoorden op de gitaar die weergalmen over het podium… De driedimensionaliteit die hier te proeven viel was toch meer present dan als ik rechtstreeks streamde naar de PRE35. De T8 bleek dus wel echt een meerwaarde. Even later, deed ‘Sue’ sterk denken aan Bowie’s misschien wel onterecht verguisde ‘Earthling’ uitstap richting drum ‘n’ bass – je moet er maar voor zijn, wat wel objectief te merken viel dat de opzwepende percussie een prima snelheidsgevoel bezit. Ook hier is de rol van de T8 ondersteunend, maar het zorgde wel dat de DAC in de Primare niet moest worstelen met veel jitter.

Conclusie

De nadruk in deze review lag vooral op de T8, de eerste digitale streamer of transport van Eversolo. Vergeleken met apparaten als de DMP-A8 is het een apparaat met een veel enger toepassingsgebied. Die specialisatie is echter een pluspunt, want daardoor kon alle energie gaan naar het isoleren van uitgangen en het aanleveren van een zuiver signaal aan een DAC of geïntegreerde versterker. De steengoede Eversolo-software is eveneens van de partij, waardoor dit een van de veelzijdigste digitale streamers op de markt is. Ook de DAC-Z10 is een toestel dat zich richt op één ding. De puike AKM-chipset wordt hier prima geïmplementeerd, waardoor je hier een van de betere DAC’s op dit prijspunt krijgt. Een aantal interessante mogelijkheden, zoals de HDMI-ARC-ingang, zijn ook behoorlijk uitzonderlijk.