Sarasvati – Merel Vercammen – Dina Ivanova
All Ears Records / PIAS/ Integral

Merel Vercammen was dit jaar erg productief en kwam met twee albums. Voor Merel Vercammen en Dina Ivanova is dit het derde album waarbij zij samenwerkten en de eerste release op Merel’s eigen label. Op het album staan sonates van Debussy en Poulenc en de moderne werken zijn van Kruusma, Wantenaar en Roukens. Joey Roukens ziet zijn compositie ‘Sarasvati’ als een continue stromende beweging die rustig begint en steeds intenser en energetischer wordt. Als een rivier die in de zee eindigt, waarbij sommige watermoleculen weer terugkeren naar die stroom en een nieuwe rivier vormen. Dat symboliseert het proces dat door de eeuwen heen muzikale ideeën vormt.
Rejoice – Merel Vercammen, Maya Fridman, Cappela Amsterdam, Daniel Reuss
All Ears Records

Rejoice is de tweede release op All Ears Records, het label van Merel Vercammen. Het is ook een nieuw hoofdstuk in de samenwerking tussen Merel en Maya Fridman, die in 2018 begon. Bij deze beide musici is niets standaard of normaal. Als luisteraar wordt je niet meegenomen in volgbare en makkelijk in het gehoor liggende structuren zoals uit de romantiek. Elke maat biedt hier verrassende wendingen, nieuwe inzichten en sleept je vaak naar een andere belevingswereld. Het kan minimalistisch, sober, vervreemdend, soms herkenbaar, etherisch, magisch en structuurloos overkomen, maar daarin zit wellicht de charme. Het meeste houvast biedt Shalygin’s ‘Angel’. Een wereldpremière, geschreven voor Merel en Maya, want het is hier voor de eerste keer opgenomen. Ook Vask’s koormeditatie ‘Plainscapes’ staat op het album en wordt uitgevoerd samen met Capella Amsterdam onder leiding van Daniel Reuss. Gubaldulina ontdekte dat haar spirituele muziek weinig waardering oogste bij het regime. Ze vertrok uit de Soviet Unie, vestigde zich in de Duitse natuur en de materialen en ervaringen die ze daar vond kwamen terug in haar muziek, met daarin uitgewerkte improvisaties.
Electric Fields – Barbara Hannigan – Katia and Marielle Labèque – David Chalmin
alpha-classics.com

Een mix van middeleeuwse muziek, werken uit de barok en moderne composities. Denk dan respectievelijk aan Hildegard van Bingen, Barbara Strozzi, Bryce Dessner en David Chalmin. Hoe ga je dan al deze muziek onder een gemeenschappelijke noemer krijgen en uitvoeren? Wel, de moderne composities vinden hun achtergrond natuurlijk in de oude werken. Het toevoegen van live electronics en improvisatie zet al deze composities in een modern universum. Daarin worden de grenzen tussen genres overschreden, ambient geluid toegevoegd, post minimalisme geïntroduceerd en is vrije improvisatie en electronische gelaagdheid waarneembaar. Verwacht hier geen standaard concert. Er staat een fascinerend en enerverend klankbeeld, verzorgd door de zusters Labèque, vocaliste Hannigan en componist, producer en synthesizer expert Chalmin. Een zeer gewaagd en verrassend project.
C-Sisters – Rachmaninoff – Liszt – Piazzolla
antarctica-records.eu

Chloé en Camille Beniest zijn zussen en spelen piano. Deze cd is uitzonderlijk. Ten eerste is de keuze van het repertoire ijzersterk. Denk onder andere aan de fraaie Hungarian Rhapsody No.2 van Liszt, Libertango van Piazzolla en de Romance in A van Rachmaninoff. Ten tweede is hun speelstijl uitzonderlijk. Het heeft een enorme en uiterst aantrekkelijke precisie en timing maar het blijft muzikaal. Er is ook een soort lichtvoetigheid. Alsof het geen enkele moeite kost om de toetsen te bewegen. Als derde valt de enorm fraaie klank van de vleugel op. Meteen aan het begin van 2025 was er dus al een superproductie in deze rubriek.
Guess Who – Fanny & Felix Mendelssoh – Olga Pashchenko
alpha-classics

Het lijkt erop dat Olga op alles speelt met een keyboard. Ze is gespecialiseerd in de oude uitvoeringspraktijk, onderhoudt een druk internationaal concertprogramma en werkt aan het Conservatorium van Amsterdam en van Gent. Ze gaf les aan bekende musici, zoals Lucie Horsch en Katie Yao Morgan. Broer en zuster Felix en Fanny Mendelssohn ontwikkelden een muziekstijl die nu Lieder ohne Worte heet. Felix wordt wel gezien als de bedenker van dit pianosong-genre, maar de realiteit is dat dit onbekend is. Volgens Felix een muzikaal idee dat ergens boven vliegt en neerdaalt op de aarde. De pianosongs werden in die tijd gezien, in geval van de werken van Fanny, als iets dat paste bij de gender van vrouwelijke componisten. Als een soort speeltje voor een groep componisten die niet altijd serieus werd genomen. Tegenwoordig weten we wel beter. Deze werken zijn juweeltjes. Poëzie van een enorme schoonheid, maar dan in de vorm van muziek.
Italophilia – Discovering the Italian Style in Handel’s London
Challengerecords

In onze tijd zijn mensen enorm met elkaar verweven. Dat was vroeger anders. Mensen hadden vrijwel alleen contacten binnen hun beperkte geografische regio. Toch waren er ook lieden, zoals musici en dichters, die wel contact hadden met andere landen en culturen. Daarom kon de Italiaanse barokmuziek zich verspreiden door Europa en bereikte onder andere Engeland. De frivole, uitbundige en levendige Italiaanse muziek was erg aantrekkelijk en inspireerde veel Engelse componisten. Handel is wellicht het beste voorbeeld, hoewel hij in Italië woonde voordat hij naar London verhuisde. Op deze cd dus werken van onder andere Handel, Vivaldi, Purcell, Scarlatti en Eccles. Die worden gespeeld door The Counterpoints en voor hun derde cd hebben ze zich op de Engelse barok gericht.
FUSE – Mikrokosmos

Improvisatie, continue vernieuwing, percussie en niet stilstaan bij behaalde resultaten zijn de kernwaarden van FUSE. Bij het grotere publiek is FUSE bekend van Podium Klassiek. Mikrokosmos is hun meest recente album en kwam als een grote verrassing. Er werden twaalf componisten uitgenodigd om content te schrijven en er is jaren aan deze productie gewerkt. De dubbelelpee is uitermate luxe uitgevoerd met artwork van Nick Liefhebber en enigszins in de stijl van Henri Matisse. De titel van het album symboliseert de connectie tussen kunst en muzikale improvisatie. FUSE heeft een heel eigen geluid met een belangrijke focus op ritme en percussie. De muziek op Mikrokosmos is fascinerend. Het is niet in een hokje te plaatsen. Julia gaf aan dat de uitvoering van de tracks bij elk live-optreden weer net iets anders is. Dat is de kracht van improvisatie. Mikrokosmos is een monumentaal album en kandidaat voor een muziekprijs.
Epoxy Quartet – Recollection
Challengerecords

De grootvader van pianist Koen Gijsman kwam in aanraking met iemand van Rijkswaterstaat. Dat was ergens in de vijftiger jaren. Ze zochten een betonlijm voor infrastructuurwerken. Joop Gijsman ging zich met deze epoxy bezighouden en die werd onder andere gebruikt voor het Kleinpolderplein en de Oosterscheldekering. Het trio van Koen Gijsman valt op door de bijzondere manier van spelen, die afwijkt van wat veel pianotrio’s ten gehore brengen. Het zijn erg spannende en aansprekende composities en improvisaties. Zeer fraaie muziek die de luisteraar betrekt en vasthoudt.
Wolfgang Amadeus Mozart – Piano Concertos Nos.20 &12. Rondo for Piano in D-major K.485 Dejan Lazić, Bergen Philharmonic Orchestra, Jan Willem de Vriend.
challengerecords.com

Het laatste deel uit een trilogie waar een dieper inzicht wordt ontwikkeld in de pianoconcerten van Mozart uit verschillende tijdvakken, met verschillende technieken en instrumentaties. Daarnaast bevat elke cd een rondo. De pianoconcerten 23, 14, 21 en 9 zijn al eerder verschenen. De cadenza’s en introducties zijn geschreven door de pianist, hetgeen ook in de tijd van Mozart gebruikelijk was. Een solist raakte dan geïnspireerd door de harmonische progressie, de thema’s, de modulaties en motieven. Vaak was zo’n solist ook zelf een componist en dat geldt ook voor Lazić, die faam verwierf met zijn ‘Concerto in Istrian Style for Piano and Orchestra’ op. 18. De door Lazić geschreven toevoegingen zijn ook het verbindende element tussen de zes Mozart-concerten. Jan Willem de Vriend heeft een enorme reputatie en werkt hier samen met het Bergen Philharmonic Orchestra, een van de oudste orkesten in de wereld.
Ludwig van Beethoven – Middle String Quartets – Narratio Quartet
Challenge Records

Beethoven schreef zijn strijkkwartetten in een tijd dat deze muziek vanuit salons terechtkwam op concertpodia. De grote componist nam met deze kwartetten ook afscheid van de limitaties die de klassieke stijl kenmerkt. Het Narratio Quartet speelt deze composities al meer dan vijftien jaar. Challenge Records brengt de kwartetten uit op negen cd’s in drie packages. Beethoven schreef de kwartetten in drie fasen van zijn leven. Met de eerste kwartetten probeerde hij het niveau van Mozart en Haydn te bereiken. Ze werden dan ook niet altijd met groot enthousiasme ontvangen. Overstappend van de vroege kwartetten naar de late composities (vanaf 1822) worden deze wel beschouwd als behorende bij de allergrootste muzikale composities aller tijden. In een voor Beethoven moeilijke tijd kwam er, in de vorm van prins Nikolaj Golitsyn, een nieuwe opdrachtgever voor verdere kwartetten en Beethoven schreef daarmee materiaal dat het bevattingsvermogen van tijdgenoten ver oversteeg. Het Narratio Quartet voert deze werken briljant uit, met een belangrijke en fundamentele bijdrage van producer en engineer Bert van der Wolf.
Johann Sebastian Bach – Six Sonatas for Organ – BWV525-530 – Aart Bergwerff
Challenge Records International

Deze triosonates zijn zeer moeilijk om te spelen en worden beschouwd als behorende bij Bach’s absolute meesterwerken voor het orgel. Misschien wel een van de mooiste orgelopnames die je ooit zult beleven. Het is ten eerste een proeve van bekwaamheid die Bert van der Wolf hier neerzet als producer, opnametechnicus en mastering engineer. Er staat een gigantische holografische ruimte, super natuurlijk, dynamisch, volledig niet-hifi en met een fantastische klank. De tweede ultieme prestatie is van organist Aart Bergwerff. Die speelt, op het geweldige Wiegleb Organ (uit 1739) in Ansbach, drie melodielijnen tegelijk (twee klavieren en het pedaal) en dat vergt een enorme techniek. De rest van de lof gaat naar Bach. De orgelsonates werden door Bach rond 1720 in Leipzig samengesteld uit eerdere composities en uit enkele nieuw geschreven delen. Het verhaal gaat dat deze sonates deels als oefenmateriaal zijn bedoeld.
Reacties (1)